Нептуни

Нептуни (англ. Neptunium; ) нь дэс дугаар 93, Np тэмдэглэгээтэй химийн элемент. Үелэх системийн актиноидын бүлэг, 7-р үед байрладаг маш хортой, хүнд металл. Нептуни нь трансуран гэгдэх элементүүдийн (энэ нь дэлхийн гадарга дээр байдаггүй) анхных нь юм. Энэ элементийг тэнгэрийн ван (англиар: Uranus) гарагийн дараа орших далайн ван (англи нэр нь: Neptune) гарагийн нэрээр нэрлэжээ.

Шинж чанар
Ерөнхий
Нэр, тэмдэг, атомын дугаар Нептуни, Np, 93
Цуваа Актиноид
Бүлэг, үе, блок Ac, 7, f
Гадаад байдал мөнгөлөг саарал
CAS дугаар 7439-99-8
Дэлхийн гадаргад эзлэх хэмжээ 4 · 10−14 ppm[1]
Атомын шинж чанар [2]
Атом масс 237,0482 u
Атомын радиус (α-Np) 130 пм
Электрон бүтэц [Rn] 5f4 6d1 7s2
1. Ионжилтын энерги 604,5 кЖ/моль
Физикийн шинж чанар [2]
Бодисын төлөв хатуу
Талстын полиморфизм 3
Талст бүтэц орторомбо
Нягт 20,45 г/см3
Хайлах цэг 912 K (639[3] °C)
Буцлах цэг 4175 K[3] (3902 °C)
Молийн эзлэхүүн 11,59 · 10−6 м3/моль
Ууршилтын дулаан 1420 кЖ/моль[1]
Хайлах дулаан 39,91[1] кЖ/моль
Цахилгаан дамжуулалт 0,82 A/(В · м) 293[1] K-д
Дулаан дамжуулалт 6,30 Вт/(м · К) 300[1] K-д
Химийн шинж чанар [2]
Исэлдэлтийн төлөв байдал +3, +4, +5, +6, +7
Хэвийн потенциал −1,79 В
(Np3+ + 3 e → Np)
Цахилгаан сөрөг чанар 1,36 (Паулын скала)
Изотопууд
Изотоп ИХ t1/2 ЗТ ЗЭэВ) ЗБ
235Np {син.} 396,1 d α 5,192 231Pa
ε 0,124 235U
236Np {син.} 1,54 · 105 a ε 0,940 236U
β 0,490 236Pu
α 5,020 232Pa
237Np {син.} 2,144 · 106 a α 4,959 233Pa
238Np {син.} 2,117 d β 238Pu
239Np {син.} 2,355 d β 239Pu
Өөр бусад изотопуудыг үзэх: Изотопуудын жагсаалт
Аюулгүй байдлын заавар
GHS-Аюулын тэмдэг: [4]
Зэрэглэл алга
АТ-фразын жагсаалт H: дээш үзэх
P: дээш үзэх
Цацраг идэвхт задрал
Цацраг идэвхт элемент

Цацраг идэвхт элемент
Боломжит ба хэрэглэх байдлыг харгалзан аль болох СИ-системийн нэгжүүдийг хэрэглэсэн болно.
Хэрэв ямар нэгэн тайлбар байхгүй бол дээр өгөгдсөн утгууд хэвийн нөхцлийн утгууд болно.

Цахим холбоосEdit

Wiktionary: Нептуни – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу
  Commons: Нептуни – Викимедиа дуу дүрсний сан

ЭшлэлEdit

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 Harry H. Binder: Lexikon der chemischen Elemente, S. Hirzel Verlag, Stuttgart 1999, ISBN 3-7776-0736-3, S. 413–419.
  2. Die Werte der atomaren und physikalischen Eigenschaften (Infobox) sind, wenn nicht anders angegeben, aus www.webelements.com (Neptunium) entnommen.
  3. 3.0 3.1 A. F. Holleman, E. Wiberg, N. Wiberg: Lehrbuch der Anorganischen Chemie. 102. Auflage. de Gruyter, Berlin 2007, ISBN 978-3-11-017770-1, S. 2149.
  4. Энэ элементэд нэг бол түүний хор хөнөөлийн тухай найдвартай эх сурвалж бүхий материал олдоогүй эс бөгөөс түүний аюулын зэрэглэлийг тогтоогоогүй байна.