"Мэдээ"-ны өөр хувилбарууд

үг заслаа
(/ * Төрөл ангилал * /)
(үг заслаа)
Мэдээ буюу англиар “news” хэмээх үг эртний герегийн neos, латины novis, германы neu, дундад зууны үеийн английн news гэдэг үгнээс гаралтай юм. Мэдээ нийтлэл, нэвтрүүлгийн хамгийн бага, хамгийн шуурхай хэлбэр бөгөөд анхны сонин үүссэн тэр үед бий болжээ. Мэдээг судалгааны бүтээлүүдэд олон янзаар тодорхойлсон байдаг. Тухайлбал, мэдээ бол дотоод гадаадад болж байгаа нийгмийн амьдралын чухал баримт, үйл явдлын тухай уншигчдад мэдээлэх мэдээллийн хэлбэр юм. Мэдээ бол сонины бичлэгийн мэдээллийн төрлийн хамгийн бага зүйл мөн. Тэмдэгт юмуу дохионы аливаа цувааг мэдээ гэнэ. Янз бүрийн олон боломжоос сонгон авах явдалд тохиолддог тодорхой бус (бүрхэг) байдлыг багасгаж буй мэдээлэл нь мэдээ мөн. Сэтгүүл зүйн мэдээлэл өгөх нийтлэг хэлбэрийг мэдээ гэнэ. Мэдээ нь сэтгүүл зүйн бичлэгийн хамгийн товч хэлбэр юм.
 
[[Барууны сэтгүүл зүй]]<nowiki/>д “Ямар нэг юмыг илчлэн харуулж байвал мэдээ мөн. Нохой хүнийг зуусан бол сонин биш, харин хүн нохойг хазсан бол энэ нь мэдээ. Хэн нэгэн хүн дараад өнгөрөх гэсэн нэг юм бол мэдээ юм. Бусад нь цөм сурталчилгаа” гэх зэрэг сонгодог тодорхойлолтууд байдаг. Анх сонин олон түмнийг мэдээллээр хангах зорилгоор бий болсныг харгалзан үзвэл “news” буюу сонин мэдээ сэтгүүл зүйн амин сүнс, оршин тогтнох үндэс нь мөн гэдэг нь тодорхой юм.
 
== Мэдээний үндсэн шаардлага ==
 
=== '''Баримт''' ===
Хэн? Юу?-Ямар?, Хэзээ?, Хаана?, Яагаад?, Яаж? асуултад хариулах баримттай байнаа. Үүнийг [[барууны сэтгүүл зүй]]<nowiki/>д 5W1H асуулт гэдэг.
 
Хэзээ, хаана, юу гэсэн асуултад шуурхай хариулт өгдөг мэдээллийн бичлэгийн төрлийн бага хэлбэрийг мэдээ гэдэг. Мэдээ бол “юу?” гэдэг асуултад нэмэлт мэдээллийн хамт өгөгдсөн дэлгэрэнгүй хариулт мөн. Тухайн уншигчид шинэлэг мэдлэг өгч буй, баримтан дээр тулгуурласан, нэг л үйл явдлын (хүний) тухай өгүүлсэн, нийтлэлийн хамгийн бага нэгжийг мэдээ гэж тодорхойлж болно.
Долгион ашиглан түгээдэг мэдээг өргөн нэвтрүүлгийн мэдээ гэдэг бөгөөд ерөнхийд нь тоймлож [[радио мэдээ]], телевизийн мэдээ, подкаст мэдээ гэж ангилж болно. Өргөн нэвтрүүлгийн мэдээний үндсэн шалгуур сонин хэвлэлийн мэдээтэй адил байна. Гагцхүү түгээж буй хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээс шалтгаалж онцлог шинжтэй байна.
 
==== БаримтМэдээллээр мэдээлэлангилах нь ====
Мэдээг мэдээллийн хувьд дараах байдлаар ангилж болно.
* Баримтат мэдээ
* Хөтөлбөрийн шинжтэй мэдээ гэж ангилдаг.
 
==== Газар зүйн байршлынбайршлаар хувьд:ангилах нь ====
* Гадаадын мэдээ (Хилийн чанад дахь)
* Дотоодын мэдээ (Улаанбаатар хотын, Орон нутгийн, Аймгуудын) гэх мэт.
 
==== Хамрах хүрээ, баримтын ач холбогдлоор ангилах нь: ====
* Олон улсын мэдээ
* Улсын мэдээ (Улсын хэмжээний мэдээ)
* Орон нутгийн мэдээ (Орон нутгийн чанартай мэдээ) гэх мэт.
 
==== Баримтыг төлөвлөх аргынаргаар хувьд:ангилах нь ====
* Урьдчилж харж болох баримтат мэдээ
* Урьдчилж харж, таамаглал үл болох баримтат мэдээ
1,390

edits