"Умард Македон"-ны өөр хувилбарууд

no edit summary
б (Zorigt moved page Бүгд Найрамдах Хойд Македон to Хойд Македон without leaving a redirect)
Tag: 2017 source edit
{{Жааз Улс
|уугуул_нэр = Република Северна Македонија →<br><small>(''Северна Македониа'')</small>
|албан_ёсны_нэр ='''Бүгд Найрамдах Хойд Македон Улс'''
|богино_нэр = Хойд Македон
|далбааны_зураг =Flag of the Republic of Macedonia.svg
}}
 
'''Бүгд Найрамдах Хойд Македон Улс''' ([[Македон хэл]]: ''Република Северна Македонија''), товчоор '''Хойд Македон''' ([[Македон хэл]]: ''Северна Македонија'') нь [[Зүүн Европ]]ын [[Балканы хойг]]т орших [[бүгд найрамдах улс]] юм. Хуучин [[Югослав]]ын бүрэлдэхүүнд байсан бөгөөд өмнөд талаараа [[Грек]], зүүн талаараа [[Болгар]], баруун талаараа [[Албани]], хойд талаараа [[Серби]] болон [[Косово]]той хиллэдэг, [[далайд гарцгүй улс]] болно.
 
==Түүх==
[[Холбооны Бүгд Найрамдах Социалист Югослав Улс]]ыг задарч түүний бүрэлдэхүүнд байсан 6 [[Бүгд найрамдах улс]] бүрэн бие даасан тусгаар тогтносон улс болох үед хошин ч гэмээр, сургамжтай ч гэхээр нэгэн үйл явдал болсон билээ. [[ХБНСЮУ]]-ын бүрэлдхүүнд байсан [[Бүгд Найрамдах Социалист Македон Улс|Македон]] улсыг энэхүү нэрээрээ тусгаар тогтнолоо зарлан [[НҮБ]]-ын гишүүн болох хүсэлтээ гаргахад уг хүсэлтийг [[Грек]] улс эрс эсэргүүцсэн байна. Учир нь [[Грек]] улс [[Македон]] гэдэг нэр нь [[Грекийн түүх]] [[соёл]]той салшгүй холбоотой, түүнээс гадна уг нэрээр нэрлэгдэж байсан [[нутаг]] дэвсгэр, [[ард түмэн]] нь мөн [[Грек]]тэй холбоотой учир үүнтэй ямар ч холбоо, үндэслэл байхгүй, сүүлд суурьшсан [[слав]] гаралтай [[үндэстэн]]д энэхүү нэршлийг өгөх нь буруу гэж үзэж эсэргүүцэл илэрхийлсэн байна. Энэхүү байдлыг харгалзан [[НҮБ]]-аас тус улсыг '''Хуучин Югославын Бүгд Найрамдах Македон Улс''' гэдэг нэрээр [[НҮБ-ын гишүүн]] болгосон [[түүх]]тэй билээ. Улмаар 2018 оны 6 сарын 12-нд Грек улс тус улсыг '''Бүгд Найрамдах УмарХойд Македон Улс''' гэж нэрлэхэд татгалзах зүйлгүй хэмээн урьдчилсан байдлаар тохироод байна. Үүнийгтохирч, Македоны бүх нийтийн санал асуулга, мөн хоёр улсын парламентаар хэлэлцэж албан ёсоор шийдэхшийдсэнээр юм2019 оны 2 сараас улсынхаа нэрийг сольсон байна.
 
== Газар зүй ==
| caption2 = Эртний гарвалтай [[Охрид]] нуур
}}
Хойд Македон дорно өмнө [[Европ]], [[Балканы хойг]]т оршдог. Өмнөд талаараа [[Грек улс|Грек]], дорнод талаараа [[Болгар улс|Болгар]], умардаараа [[Серб улс|Серб]], бүр нарийн хэлвэлхэлбэл [[Косово]], өрнөд талаараа [[Албани улс|Албани]]тай хиллэдэг [[далайд гарцгүй орон]]. Хойд өргөргийн 40°50'-аас 42°20', зүүн өргөргийн 20°27'-оос 23°05' зэргэдийн торонд 25,713 ам дөрвөлжин километр нутаг дэвсгэр эзлэн байна.<ref name="Kabranova"> Romina Kabranova et Zlatko Arsov, [http://ageconsearch.umn.edu/bitstream/57349/2/Kabranova%20Romina%20cover.pdf «Territorial and Natural Priorities of Macedonia - Important Factor for Tobacco Production Development»]</ref> Жижигдүү буюу дэлхийн 146-р том орон.
 
Хойд Македон 2000 метрээс өндөр 34 оргилтой үндсэндээ уулархаг орон. Хамгийн өндөр [[Кораб]] уул далайн түвшнээс дээш 2 ,764 м өндөр оргилтой.<ref name="Georgieva">Georgieva et Konechni 1998, p. 1</ref> Уул толгодоос гадна тэгш өндөрлөг, гол горхийн жалга, хөндий бий.<ref name="Kabranova"/> Нутгийн баруун хойноос эх авч зүүн урагш урсаад Грек рүү орж Эгейн тэнгист цутгахаар Хойд_МакедонХойд Македоны нутгаар 301 км урсдаг [[Вардар]] гол хамгийн урт нь гэнэ.<ref name="Georgieva"/> 225 км [[Брегальница]], 207 км [[Црна]] зэрэг бусад гол Вардарт цутгадаг.<ref name="Georgieva2">Georgieva et Konechni 1998, p. 249 </ref> Вардарын сав газар Хойд Македон нутгийн 80 хувийг хамарчээ.<ref name="Georgieva2"/> Хойд МакедонМакедоны нутагт 53 нуур цөөрөм байгаагаас [[Охрид]] нуур 349 км² талбайтай, [[Преспа]] нуур 274 км² талбайтай.<ref name="Georgieva"/> Ууландаа халуун рашаан элбэг.<ref> Mira Gorgieva et Kiril Popovski, [http://www.kingmarkoland.com/Upload/Content/Documents/Thermal%20spas%20in%20Macedonia.pdf « Thermal waters in Macedonia »]</ref>
 
Хойд МакедонМакедонд газар хөдөлдөг. 1963 онд хүчтэй газар хөдөлж, [[Скопье]] хотыг нурааж байв.
 
== Уур амьсгал ==
Хойд_МакедонХойд Македонд дөрвөн улирал тохионо. Зун халуун, хуурай, өвөлдөө цастай хүйтэн. Өвөл -20 °C, зун 40°C температурт хүрдэг. Хур тунадас бага, Вардарын хөндийд жилд 450 мм унана.<ref> Georgieva et Konechni 1998, p. 73</ref>
 
<gallery widths="160px" heights="120px">
 
[[Ангилал:Далайд гарцгүй орон]]
[[Ангилал:Хойд Македон| ]]
[[Ангилал:Европын орон]]
[[Ангилал:Европын зөвлөлийн гишүүн]]