"Бямбын Ринчен"-ны өөр хувилбарууд

no edit summary
}}
 
[[Еншөөбү]] овогт '''Бямбын Ринчен'''(1905.11.21—1977.03.04''')''' нь Монголын орчин үеийн утга зохиолыг үндэслэгчдийн нэг, [[XX зууны манлай]] [[монголч эрдэмтэн]] байв.Англи, франц, герман, чех, польш, эсперанто, орос хэлийг гаргууд эзэмшсэн бөгөөд эсперанто хэлний өөрөө сурах бичиг зохиосон.
 
Тэрээр тухайн үеийнхээ БНМАУ болон ЗХУ-ын төрийн тэргүүнүүдэд өөрийг нь гүтгэн доромжилсныг эсэргүүцэж, мөн нийгэмд байгаа гажуудлын талаар захидал бичин цаг үеэ шүүмжилж байв. Монголын шинжлэх ухааны зүтгэлтэн, зохиолч, орчуулагч, соён гэгээрүүлэгч. 1961 онд БНМАУ-ын ШУА-ийн жинхэнэ гишүүн, академичаар сонгогдсон.
<br />
 
==Намтар==
:: ''Сонсох бүр яруу баялгийг гайхан баясч,
:: ''Сод их билэгт түмэн юүгээн бишрэн магтмуу би!''
 
<br />
 
== Эрдмийн ажил ==
 
* 1956 онд Унгар улсад ''Монгол бичгийн хэлний зүй'' сэдвээр судалгаа хийж Хэл шинжлэлийн докторын зэрэг хамгаалсан бөгөөд уг бүтээлээ 4 ботиор (1964-67) хэвлүүлжээ. Харин уг бүтээлийн III ботийг нь тухайн үед үзэл суртлын шалтгаанаар худалдаанд гаргалгүйгээр шатааж устгасан байна.
* 1958 онд Сомали-Угро нийгэмлэгийн хүндэт профессор цол хүртсэн.
* Түүний бичсэн ''Хэлийг эвдэн гутаах лугаа тэмцэн тулах цаг ирсэн биш үү'' (1934), ''Монгол шүлгийн учир'' (1969-70), ''Монгол ард улсын хамниган аялгуу'' (1965) зэрэг бүтээл нь эрдэм шинжилгээний хувьд үнэ цэнэтэйд тооцогддог. Тэрээр эрдэм шинжилгээний бүтээлээс гадна орчуулгын болон уран бүтээлийн баялаг өв үлдээжээ.
 
==Уран бүтээл==
 
===Роман, тууж, өгүүллэг===
; ''Зохиолч''
* [[Үүрийн туяа. түүхэн роман]].
 
* [[Ану хатан. түүхэн роман]].
* [[''Цогт тайж.'' (1946) кино]] зохиол,
* [[Их нүүдэл. түүхэн роман]].
* [[Заан''Үүрийн Залуудай.туяа'' (1951) түүхэн роман]].,
* ''Заан Залуудай'' (1964),
* [[Гүнж. тууж]].
* ''Их нүүдэл'' (1972),
* [[Нууцыг задруулсан захидал]].
* ''Гүнж'' (1969) зэрэг ном хэвлүүлжээ.
* [[Шүхэрч Буяа]]. өгүүллэг.
* [[''Нууцыг задруулсан захидал]].'' тууж,
* [[Дорно этгэдэд зорчсон тэмдэглэл. Аян замын тэмдэглэл]].
* ''Ану хатан'',
===Кино зохиол===
* [[''Шүхэрч Буяа]].Буниа'' өгүүллэг.,
* [[Цогт тайж. кино]]
* ''Монгол хэл'',
===Орчуулгын бүтээл===
* ''Бэр цэцэг'',
* [[Жюль Верн. Арван таван наст ахмад]]
* ''Сар шүлэг'' найраглал нь их алдартай.
 
; ''Орчуулагч''
 
* М.Горькийн ''Салхич шувууны дуун'',
* М.А.Шолоховын ''Хүний хувь заяа'',
* Галидасын ''Үүлэн зардас'',
* Н.В.Гоголийн ''Тарас Бульба'' зэрэг олон нийтэд түгсэн зохиолыг орчуулжээ.
 
== Шагнал ==
 
* [[Мэдээллийн аюулгүй байдал|МЗЭ]]-ийн шагнал (1965),БНМАУ-ын Төрийн шагнал цол хүртсэн (1946).
 
==Эшлэл==
Anonymous user