"Ардчилал"-ны өөр хувилбарууд

no edit summary
б (r2.6.3) (робот Нэмж байна: ky:Демократия)
[[Зураг:Election_MG_3455.JPG|thumb|right|200px|Ардчилалд сонгууль маш чухал үүрэгтэй]]
'''Ардчилал''' нь [[улс төрийн онол]]ын хувьд өөр хоорондоо холбоо хамааралтай засаглалын хэлбэр, [[улс төрийн философи|улс төрийн гүн ухаан]]удынуудын цогц юм. Ардчиллын нэг үндсэн шинж нь чөлөөт сонгууль явагддаг явдал. Чөлөөт сонгууль явагдахын тулд үзэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх, хэвлэл мэдээллийн чөлөөтэй байдал, хууль ёсны дагуу удирдах зэрэг зүйлсчадамжууд хэрэгтэй байдаг. Иймд эдгээр нь ч ардчиллын гол тулгуур шинжүүд болно. Дарангуйлал, улс төрийн асуудалд хөндлөнгөөс оролцох явдлыг цээрлэхийн тулд цэргийн хүчинг ард түмэн захирч зохиулах явдлыг мөн чухалчилдаг. Зарим орнуудад ардчилал нь тэнцүү эрх гэсэн зарчим дээр тулгуурладаг.
 
== Нэр ==
Ардчилал буюугэсэн демократгадаад засаглалнэр гэсэннь нэрдемократ гэх ба томъёоэнэ нь [[эртний грек хэл]]ний "ард түмэн" (демос, δημος), "засаглал" (кратос, κρατος) гэсэн хоёр хэллэгээс гаралтай үг бөгөөд нийлээд "ард түмний засаглал" гэсэн утгатай болно.
 
Ардчиллыг олон янзаар тодорхойлдог. Тухайлбал ард түмнээс олгосон эрх мэдлийн хүрээнд ажиллах тєрийн хэлбэр, дээд эрх мэдлийг ард түмэнтэй хамтран эдлэх тєрийн тогтолцоо гэх мэтээр тодорхойлдог. Мєн ард түмний удирдлага гэсэн нэлээд нийтлэг тодорхойлолт байдаг юм.