Арал гэдэг нь далай, тэнгис, нуур, мөрний (голын) доторх усаар хүрээлэгдсэн хуурай газар юм. Эх газрын арал нь хуурай газрын экзоген явц, суултын улмаас эх газраас тусгаарладсан байдаг бол далайнх нь галт уулын ба шүрийн үүсэлтэй. Олон арал бөөгнөрсөн бол олтриг гэнэ.


Арлууд нь тивтэй харьцуулахад жижиг боловч дэлхийн байгаль орчинд чухал ач холбогдолтой. Эдгээр нь биологийн олон янз байдлын төв болж, олон тооны эндемик зүйл бүхий өвөрмөц экосистемийг байрлуулдаг. Олон арлуудын биологийн олон янз байдлыг хадгалахын тулд тусгай хамгаалалттай газар гэж тодорхойлсон байдаг. Нэмж дурдахад арлуудын шүрэн хад нь шуурганы нөлөөллийг бууруулдаг, тэд бас дэлхийн дулаарлтай тэмцэхэд маш их тусалдаг. Тэд мөн нүүдлийн амьтдын амрах цэг болдог. Цэвэр ус, хөрс үүсгэх зэрэг чухал экосистемийн үйлчилгээг үзүүлдэг. Арлууд нь байгаль орчны өөрчлөлтөнд эмзэг бөгөөд орчны чиг хандлагыг хянахад чухал ач холбогдолтой юм.[1]

Хамгийн олон аралтай улсууд

засварлах
  1. Швед - 267,570
  2. Норвеги - 239,057
  3. Финланд - 178,947
  4. Канад - 52,455
  5. АНУ - 18,617
  6. Индонез - 17,504
  7. Япон - 14,125
  8. Австрали - 8,222
  9. Филиппин - 7,641
  10. Чили - 5,000[2]

Дэлхийн томоохон 25 арал

засварлах
Дэс Нэр Талбай
(км²)
Улс орон
1 Гренланд 2,130,800[3]   Дани (  Гренланд)
2 Шинэ Гвиней 785,753   Индонез, Папуа Шинэ Гвиней  Папуа Шинэ Гвиней
3 Калимантан (Борнео) 748.168   Бруней,   Индонез, Малайз  Малайз
4 Мадагаскар 587,713   Мадагаскар
5 Баффины арал 507.451[4]   Канад
6 Суматра 443,066   Индонез
7 Хоншю 225,800   Япон
8 Их Британи 218,595[5]   Нэгдсэн Вант Улс (Англи, Шотланд, Уэльс)
9 Виктори 217,291[4]   Канад
10 Элсмир 196,236[4]   Канад
11 Сулавеси 180,681   Индонез
12 Өмнөд арал 145,836   Шинэ Зеланд
13 Ява 138,794   Индонез
14 Умард арал 111,583   Шинэ Зеланд
15 Лусон 109,965   Филиппин
16 Ньюфаундленд 108,860[4]   Канад
17 Куба 105,806   Куба
18 Исланд 103,000   Исланд
19 Минданао 97,530   Филиппин
20 Ирланд 81,638   Ирланд,   Нэгдсэн Вант Улс (Умард Ирланд)
21 Хоккайдо 78,719   Япон
22 Хайти (Хиспаниола) 73,929 Бүгд Найрамдах Доминикан Улс  Бүгд Найрамдах Доминикан Улс, Хаити  Хаити
23 Сахалин 72,493   Орос
24 Банкс 70,028[4]   Канад
25 Ланка 65,268[3] Шри Ланка  Шри Ланка

Эх үүсвэр

засварлах
  1. "Google Scholar". scholar.google.com. Retrieved 2024-03-13.
  2. "Infographic: The Countries With the Most Islands". Statista Daily Data (in англи). 2023-10-19. Retrieved 2024-03-25.
  3. 3.0 3.1 Joshua Calder’s World Island Info
  4. 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 "Atlas of Canada". Archived from the original on 2013-01-22. Retrieved 2012-03-02.
  5. Unsourced / Wikipedia article

 

Энэ өгүүлэл дутуу дулимаг бичигджээ. Нэмж гүйцээж өгөхийг хүсье.